Η λαϊκιστική «αποτελεσματικότητα»

Η πιο απογοητευτική εικόνα των φετινών πυρκαγιών δεν είναι οι τόποι της καταστροφής. Τα καμένα δάση, τα χαμένα σπίτια, το ξεκληρισμένο βιος έχουν τραγική όψη. Την αντικρίζουμε με πίκρα και φόβο για τα μελλούμενα. Απογοητευτική είναι η εικόνα των μηχανημάτων βαρέος έργου τα οποία, όπως μεταδίδουν οι ρεπόρτερ, μεταφέρονται στον τόπο της καταστροφής για να ανοίξουν, λέει, αντιπυρικές ζώνες. Τώρα; Κατόπιν πυρκαγιάς; Γιατί δεν τις άνοιγαν μέχρι τις 31 Ιουνίου με την πρόσθετη υποχρέωση να το δηλώνουν σε μια ηλεκτρονική πλατφόρμα katharismena.gov.gr; Μόνον οι πολίτες έχουν την υποχρέωση πρόληψης και δήλωσης στο akatharista.gov.gr ότι έπραξαν το καθήκον τους;

Επιπλέον. Πού στην ευχή βρίσκονται αυτές οι περίφημες αντιπυρικές ζώνες, που με τα λεφτά του Ταμείου Ανάκαμψης διαφημίζονται ολημερίς στην τηλεόραση ως εξής: «Είναι όμως βιώσιμο το μέλλον, το πρόγραμμα προστασίας δασών AntiNero για καθαρισμούς και αντιπυρικές ζώνες φροντίζει τα δάση και το περιβάλλον, το σπίτι όλων μας»; («Το Ταμείο Ανάκαμψης στην καθημερινότητά μας #2», 18.5.2026). Το γεγονός ότι κάηκαν 126.000 στρέμματα στον Κιθαιρώνα σημαίνει είτε ότι δεν υπήρχαν αντιπυρικές ζώνες είτε ότι ανοίχτηκαν πρόχειρα και στραβά. Μοιάζει, πάντως, ότι η δράση του «Ελλάδα 2.0», που πάει καλύτερα από όλες, αφορά τη διαφημιστική προβολή. Οπως διαβάσαμε τον περασμένο Μάιο, «έξι προγράμματα επικοινωνιακής προβολής, συνολικού ύψους άνω των 4,5 εκατ. ευρώ, ενέκρινε το τελευταίο διάστημα η Γενική Γραμματεία Επικοινωνίας και Ενημέρωσης» (advertising.gr, 12.5.2026).

Είναι καλοί οι καθαρισμοί δασών, κατά πως λέει η διαφήμιση, και οι αντιπυρικές ζώνες (όπου τέλος πάντων και αν γίνονται) αλλά δεν αρκούν. Ενα πρόγραμμα με το πιασάρικο όνομα AntiNero πρέπει να ξεκινάει από τα αίτια της πυρκαγιάς και έπονται τα μέτρα περιορισμού της. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού της Πυροσβεστικής (ΔΑΕΕ), που δημοσίευσε την περασμένη Κυριακή η «Καθημερινή», πέρυσι οι μισές εκτάσεις (50,69%) κάηκαν από βλάβες στο ηλεκτρικό δίκτυο. Φέτος, έως την 1η Αυγούστου, το ποσοστό αυτό έφτασε στο 75,7%! (Γιάννης Παπαδόπουλος, «Πυρκαγιές χωρίς ενόχους», 9.8.2026).

Με βάση αυτά τα νούμερα, το πρώτο που κοιτάει ένα πρόγραμμα πρόληψης των πυρκαγιών είναι ο έλεγχος των δικτύων, απ’ όπου ξεκινούν οι πυρκαγιές. Φευ! Τα δίκτυα δεν ελέγχονται ακόμη και αν προκαλέσουν μικρές καταστροφές. Η μεγάλη πυρκαγιά που έκαψε 126.000 στρέμματα σε Βοιωτία και Αττική δεν ήταν η πρώτη που προήλθε από το ίδιο δίκτυο. «Περίπου 150 μέτρα πιο μακριά είχε εκδηλωθεί πυρκαγιά ένα μήνα νωρίτερα. Σύμφωνα με τη δικογραφία που σχηματίστηκε τότε, εκείνο το συμβάν αποδόθηκε σε βραχυκύκλωμα το οποίο φέρεται να προκλήθηκε από την επαφή δύο αγωγών μέσης τάσης σε γραμμή διανομής ηλεκτρικής ενέργειας. Η φωτιά τότε είχε τεθεί υπό έλεγχο σχετικά νωρίς, καίγοντας περίπου 60 στρέμματα» («Καθημερινή», 4.8.2026).

Παρ’ όλα αυτά, η κυβέρνηση καμαρώνει ότι έπραξε τα δέοντα. Εκτός από την περιττή ταλαιπωρία εκατομμυρίων πολιτών να δηλώσουν στο akatharista.gov.gr ότι εφάρμοσαν τον νόμο, αυστηροποίησε και τις ποινές. Ετσι, είδαμε δημάρχους να σέρνονται σιδηροδέσμιοι ενώπιον των ανακριτών, δημόσιους λειτουργούς να προφυλακίζονται (μέχρι 18 μήνες προβλέπει ο νόμος), αμέλησαν δεν αμέλησαν να πράξουν το καθήκον τους· αυτό θα κριθεί στη δίκη, όποτε γίνει.

Το χειρότερο, δε, είναι ότι διαφημίζει τη λαϊκιστική «αποτελεσματικότητά» της. Σε nonpaper, που κυκλοφόρησε το Μαξίμου την ώρα που καιγόταν ο Κιθαιρώνας, αναφέρεται ότι «από τις 29 Ιουλίου έως και τις 2 Αυγούστου 2026 καταγράφηκαν 33 συλλήψεις στο πλαίσιο της αυτόφωρης διαδικασίας…». Ο τίτλος του nonpaper, που δημοσιεύθηκε σε κάθε ιστότοπο της επικράτειας, ήταν «33 συλλήψεις σε πέντε ημέρες» (3.8.2026). Το μόνο θετικό είναι ότι δεν πληρώνουμε κάτι επιπλέον γι’ αυτήν τη διαφήμιση της «αυστηρότητας». Τα έχουμε πληρώσει ήδη από τα προηγούμενα «προγράμματα δημοσιότητας».