Εχουν δίκιο όσοι γκρινιάζουν για τη νέα όψη του περιβάλλοντος χώρου του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου; Ναι, αλλά λίγο. Η αλήθεια είναι πως ό,τι κι αν γίνει σε χαρακτηριστικά τοπόσημα της πόλης, κάτι στραβό θα βρεθεί ώστε να μουρμουρίσουν κάποιοι.
Στην περίπτωση του μουσείου, πολλοί είπαν πως μοιάζει με μαυσωλείο. Αλλά πάλι, αν η σημερινή όψη ήταν σαν τη σχεδιαζόμενη και κάποιος πρότεινε την κατεδάφιση για να απελευθερωθεί ο χώρος και να είναι ορατό το κτίριο από την Πατησίων, πάλι τις ίδιες αντιδράσεις θα είχαμε.
Σε όλες τις αντιρρήσεις περί αισθητικής ισχύει η απάντηση «κολοκυθόπιτα»· δεν υπάρχει αντικειμενικό μέτρο και «η ποίηση του ενός είναι χυδαιότητα στα μάτια κάποιου άλλου». Από την άλλη, ο συντηρητισμός είναι ύπουλη ασθένεια. Για κάθε αλλαγή υπάρχει μια ίση ή και μεγαλύτερη αντίδραση. Και ο ψόγος περί «μαυσωλείου» είναι ελάχιστος μπροστά σε όσα γράφτηκαν ή ακούστηκαν τη δεκαετία του 1930 για το Μνημείο του Αγνωστου Στρατιώτη.
Το Σωματείο Ελλήνων Γλυπτών χαρακτήρισε το μνημείο στο Σύνταγμα «ανοσιούργημα εις βάρος της ελληνικής τέχνης». Η εφημερίδα «Αθηναϊκά Νέα» είχε πρωτοσέλιδο τίτλο «Ο Αγνωστος Στρατιώτης. Πώς εγεννήθη το τέρας…». Στον δικτυακό τόπο mixanitouxronou.gr δημοσιεύεται απόκομμα εφημερίδας «Ακρόπολις» (3.4.1932) που έχει τον εξής (μακροσκελή) τίτλο: «Κάτω το τερατούργημα! Μη λυπηθήτε τα χρήματα που εδώσατε και κατεδαφίσατε άνευ δισταγμού το αισχρούργημα του Αφανούς Στρατιώτου. Κάμετε κάτι καλλίτερον κάπου αλλού».
Στο «κάποιο δίκιο» που πρέ-πει να πιστώσουμε στους επικριτές της ανάπλασης του μουσείου είναι ότι οι φωτορεαλιστικές απεικονίσεις του παραπλανούν. Αποσιωπούν τον αισθητικό θόρυβο πέριξ αυτού, κρύβουν τη θάλασσα τσιμέντου που το περιβάλλει και δημιουργούν ψευδείς εντυπώσεις.
Μεγαλύτερο δίκιο όμως έχουν όσοι επισημαίνουν ότι το έργο που τώρα ξεκινάει αποτελεί μία ακόμη χαμένη ευκαιρία. Αυτή που υποσχέθηκε ο Κυριάκος Μητσοτάκης πριν γίνει πρωθυπουργός: «Το Αρχαιολογικό Μουσείο (…) χρειάζεται επέκταση (…) μια εντυπωσιακή καινούργια είσοδος, πεζοδρόμηση και να ενωθεί με το κτίριο του Πολυτεχνείου. Πιστεύω ότι η Αρχιτεκτονική Σχολή πρέπει να φύγει από το Πολυτεχνείο» (Athens Voice, 23.7.2018).
Φρούδες υποσχέσεις. Το μουσείο θα παραμείνει στενάχωρο παρά την… εμβάθυνσή του και δίπλα ο μεγάλος χώρος του Πολυτεχνείου θα παραμείνει εν πολλοίς άχρηστος, αφού το εκπαιδευτικό ίδρυμα μετακόμισε στου Ζωγράφου. Πλην των καθηγητών της Αρχιτεκτονικής…
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Καθημερινή» στις 19.12.2025
