Δεν είχαν περάσει πολλά χρόνια από τη νομοθετική απαγόρευση δημοσιοποίησης ονομάτων, φωτογραφιών και άλλων στοιχείων των κατηγορουμένων, όταν το 2006 ξέσπασε το επονομαζόμενο «σκάνδαλο των κουμπάρων». Αυτό δεν είχε σχέση με τον ΟΠΕΚΕΠΕ. Ηταν σκάνδαλο άλλων κουμπάρων στελεχών της Ν.Δ. και αφορούσε την εκβίαση γαλακτοβιομηχανίας για ένα πρόστιμο 25 εκατ. ευρώ, που θα μπορούσε να «εξαφανιστεί» με μια μίζα 2,5 εκατ. ευρώ.
Το πλήγμα ήταν βαρύ για την κυβέρνηση Καραμανλή, που είχε εκλεγεί με σημαία την καταπολέμηση της διαφθοράς του ΠΑΣΟΚ. Ετσι άρχισε η επικοινωνιακή διαχείριση της υπόθεσης. Οι κατηγορούμενοι οδηγήθηκαν σιδηροδέσμιοι στον εισαγγελέα και μπροστά στο «αδηφάγο μάτι της κάμερας», παρά τη ρητή απαγόρευση του νόμου 2472/1997 για την προστασία των προσωπικών δεδομένων των κατηγορουμένων. Σε ερώτηση δημοσιογράφων για τα πολλά σκάνδαλα που είχαν εμφανιστεί, ο τότε γραμματέας της Ν.Δ. κ. Λευτέρης Ζαγορίτης καμάρωσε λέγοντας «τις χειροπέδες τις είδατε;».
Είκοσι χρόνια μετά και παρά την ανακαίνιση του νόμου για τα προσωπικά δεδομένα που εξακολουθεί να απαγορεύει τη δημοσιοποίηση ονομάτων, φωτογραφιών και άλλων στοιχείων των κατηγορουμένων (ν. 4624/2019 αυτής της κυβέρνησης), ο εισηγητής της Ν.Δ. στην Εξεταστική για τον ΟΠΕΚΕΠΕ κ. Μακάριος Λαζαρίδης εμφάνισε στην επιτροπή τα προσωπικά στοιχεία δύο κατηγορουμένων. Εδειξε δε και μία φωτογραφία τους από μια ιδιωτική τελετή, που ήταν ο γάμος τους
Μην παρεξηγηθούμε. Σε όλες τις λογικές χώρες αυτό θα γινόταν, αφού εκτός των άλλων ο γάμος έχει πολιτικές ουρές. Ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης κ. Νίκος Ανδρουλάκης πάντρεψε τον «λογιστή» με τη «δικηγόρο» (εμείς τηρούμε τον νόμο και δεν αναφέρουμε ονόματα), αλλά η δημοσιοποίηση αυτών των στοιχείων στην Ελλάδα είναι παράνομη, αφού δεν υπάρχει «διάταξη του αρμόδιου Εισαγγελέα Πρωτοδικών ή του Εισαγγελέα Εφετών (…) δημοσιοποίηση (…) των στοιχείων της ταυτότητας, της εικόνας και της ποινικής δίωξης κατηγορουμένου» (ν. 4624/2019, αρ. 84α). Από την άλλη πλευρά, το ΠΑΣΟΚ δημοσιοποίησε το όνομα άλλου κατηγορουμένου, ενός «γαλάζιου αγροτοσυνδικαλιστή», και τη φωτογραφία του μαζί με τον πρωθυπουργό. Να σημειώσουμε, παρεμπιπτόντως, και οι Δημοκρατικοί του Κογκρέσου δημοσιοποιούν φωτογραφίες από τα πάρτι του Επσταϊν όπου γλεντούσε ο Ντόναλντ Τραμπ. Αλλά εκεί δεν έχουν 4624/2019.
Ενός παραλογισμού μύριοι έπονται. Αφού τα κόμματα δημοσιοποίησαν τα στοιχεία και τις φωτογραφίες των κατηγορουμένων, τα κατέθεσαν ως ώφειλαν στα πρακτικά της επιτροπής, τώρα τα μέσα ενημέρωσης είναι υποχρεωμένα να τα «προστατεύσουν». Δεν αναφέρουν ονόματα, οι φωτογραφίες τους δημοσιεύονται θολές και στα βίντεο υπάρχει περισσότερο «ψηφιδωτό» από εικόνα. Σε ρεπορτάζ διαβάζουμε για την απολογία ενός άλλου κατηγορουμένου με την επωνυμία «ο 38χρονος» (ΟΠΕΚΕΠΕ – «Το 20% πήγαινε στον παραγωγό, τα υπόλοιπα τα έπαιρνα εγώ», «Κ», 16.12.2025).
Το μακρινό 2006, όταν είχε σκάσει η «υπόθεση των (άλλων) κουμπάρων», γράφαμε από αυτήν τη στήλη: «Από αυτήν την κατάσταση πρέπει να βγάλουμε κάποια συμπεράσματα για το “πνεύμα των νόμων” στη χώρα. Ψηφίζονται νόμοι που εκτός από αντισυνταγματικοί είναι γραμμένοι στο πόδι και έχουν πολλές δευτερογενείς επιπτώσεις τις οποίες δεν ελέγχει κανείς. Δεύτερον, οι νόμοι χρησιμεύουν για τις επικοινωνιακές ανάγκες της στιγμής και μετά λειτουργούν ως νάρκες στην ομαλή δημοκρατική λειτουργία. Χρησιμοποιούνται επιλεκτικά και μόνο κατά των αδύναμων. Τρίτον, κανείς δεν νοιάζεται ούτε για τους νόμους που ψηφίζονται ούτε για εκείνους που δεν εφαρμόζονται» («Νόμοι για το θεαθήναι», «Κ», 19.9.2006).
Τώρα πρέπει να προσθέσουμε και ένα τέταρτο συμπέρασμα: Ους ο πολιτικός εξέθεσεν, δημοσιογράφος μη αναφερέτω.
Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Καθημερινή» στις 21.12.2025
