Αναζητώντας τη χαμένη «επιρροή»...

on . Posted in Eλλάδα


Υπάρχει ένα ερώτημα στο προηγούμενο ευρωβαρόμετρο που έκανε η VPRC για λογαριασμό του ραδιοφωνικού σταθμού «Σκάι», το οποίο αποκαλύπτει πολλά για τη σχιζοφρένεια που δέρνει τη συζήτηση περί διαπλοκής. Ρωτήθηκε λοιπόν, το «δείγμα»: «Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι κάποιοι ιδιοκτήτες Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης επηρεάζουν τα τελευταία χρόνια την πολιτική ζωή του τόπου. Συμφωνείτε ή διαφωνείτε με την άποψη αυτή;».

Η πρώτη απορία που ξεπηδά αυτόματα είναι: Γιατί «τα τελευταία χρόνια» και πόσα είναι αυτά τα χρόνια; Και: Γιατί «κάποιοι ιδιοκτήτες» και όχι όλοι; Δηλαδή, τα προηγούμενα των «τελευταίων χρόνων» όλοι οι ιδιοκτήτες των ΜΜΕ λειτουργούσαν εν κενώ; Δεν επηρέαζαν την πολιτική ζωή του τόπου;

Από την άλλη: Τι σημαίνει «επηρεάζουν την πολιτική ζωή του τόπου»; Και κυρίως: Πώς θα γινόταν «να μην επηρεάζουν την πολιτική ζωή του τόπου»; Εκ των πραγμάτων, οτιδήποτε συμβαίνει σ' αυτόν τον τόπο επηρεάζει τα πάντα με τον έναν ή τον άλλον τρόπο. Ακόμη και το δυστύχημα με τους αδικοχαμένους μαθητές στο Μαλιακό, επηρέασε την πολιτική ζωή του τόπου. Έγιναν συζητήσεις για τα έργα που χρονίζουν, υπήρξαν διαμάχες για το βαθμό ευθύνης των πολιτικών κ.λπ. Με αυτήν τη έννοια και οι νταλικέρηδες επηρεάζουν την πολιτική ζωή του τόπου και πολύ περισσότερο οι στραβοτιμονιές τους. Αλλά, μήπως η εν λόγω δημοσκόπηση της VPRC, δεν επηρεάζει την πολιτική ζωή του τόπου; Δεν βγαίνουν κάποια συμπεράσματα; Δεν τροποποιούνται τακτικές των κομμάτων; Δεν αλλάζουν πράγματα;

Σε ένα ζωντανό πολιτικό σύστημα όλοι επηρεάζουν αλλήλους. Προς τι η ανάγκη να ερωτήσουμε το αυτονόητο;

Η απορία λύνεται με δεύτερη ανάγνωση των απαντήσεων που έδωσε το «δείγμα». Οι Νεοδημοκράτες συμφωνούν με την πρόταση σε ποσοστό 79% και διαφωνούν 14%. Τα αντίστοιχα ποσοστά για τους οπαδούς του ΠΑΣΟΚ είναι 76% / 15%, ΚΚΕ 89%/ 9%, Συνασπισμός 93% / 5% και ΛΑΟΣ 94% / 0%!

Βλέπουμε εδώ ότι αν θεωρήσουμε κυριολεκτική την ερώτηση, ουδείς του Λαϊκού Ορθόδοξου Συναγερμού διαφωνεί με το αυτονόητο. Αν όμως, συνυπολογίσουμε ότι οι περισσότεροι αυτού του κόμματος πιστεύουν ότι ο αντίχριστος κρύβεται στα barcode των μακαρονιών μάλλον κάποια συνωμοσιολογική θεώρηση κρύβει η φάβα.

Είναι προφανές ότι η προσλαμβάνουσα από το «δείγμα» ερώτηση είναι άλλη: «Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι κάποιοι ιδιοκτήτες ΜΜΕ μαζεύονται τα τελευταία χρόνια σε σκοτεινά δωμάτια και ανεβοκατεβάζουν κυβερνήσεις. Συμφωνείτε ή διαφωνείτε με αυτήν την άποψη;» Διατυπωμένη κατ' αυτόν τον τρόπο η ερώτηση στέκει. Δεν έχει το ασαφές όσο και αυτονόητο της «επιρροής» και αντικατοπτρίζει τη διάχυτη ρητορεία περί διαπλοκής. Συνολικά λοιπόν, οι Έλληνες πιστεύουν σε ποσοστό 78% ότι έτσι έχουν τα πράγματα και μόνο το 13% διαφωνεί.

Φυσιολογικό είναι αφού όλα τα κόμματα και οι πολιτικοί άνδρες αυτής της χώρας θέλουν να κρύψουν τις δικές τους ανεπάρκειες πίσω από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης. Η Ν.Δ. πίστευε ότι ήταν θέλημα Θεού να κυβερνήσει από το 1996, αλλά η διαβολική διαπλοκή της στέρησε αυτή τη χαρά, ο κ. Παπανδρέου πρόσφατα γκρίνιαξε ότι τα ΜΜΕ δεν προβάλλουν τις θέσεις του, η Αριστερά δικαιολογεί το γεγονός ότι η γη δεν έγινε κόκκινη γιατί πλανώνται οι μάζες από την επικοινωνιακές δυνατότητες του κεφαλαίου και ο κ. Καρατζαφέρης (ιδιοκτήτης ων εφημερίδας και καναλιού) ξέρει πως «τα συμφέροντα» του στερούν πολύτιμες ψήφους για να δρασκελίσει το κατώφλι του Εθνικού Κοινοβουλίου.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η κλιμάκωση των ποσοστών σε ό,τι αφορά την πεποίθηση περί «επιρροής» των ΜΜΕ: ΠΑΣΟΚ 76%, Ν.Δ., 79%, ΚΚΕ 89%, ΣΥΝ 93%, ΛΑΟΣ 94%. Όσο πάμε στα άκρα, τα οποία αφενός έχουν λιγότερες πιθανότητες να κυβερνήσουν και αφετέρου έχουν μια λαϊκιστική θεώρηση των πραγμάτων (χαρακτηριστικό του λαϊκισμού είναι ότι δεν έχει λύσεις για τα προβλήματα, αλλά βρίσκει πάντα ενόχους), τόσο η θεωρία συνωμοσίας περί «ορισμένων ιδιοκτητών ΜΜΕ» αυξάνει.

Φυσικά, δεν μπορούμε να γνωρίζουμε αν κάποιοι ιδιοκτήτες μαζεύονται σε σκοτεινά δωμάτια, για να ανεβοκατεβάσουν κυβερνήσεις. Μπορεί να υπάρχουν, αλλά πάλι στο Δρομοκαΐτειο διαβιούν κάποιοι τύποι που περιγράφουν πώς κέρδισαν τη μάχη του Αούστερλιτς.

Ας υποθέσουμε όμως, πως έτσι έχουν τα πράγματα. Τότε προκύπτει ένα λογικό παράδοξο: Η ισχύς των ιδιοκτητών των ΜΜΕ είναι η επιρροή που ασκούν στους αναγνώστες, ακροατές, τηλεθεατές. Είναι όπως θα έλεγαν οι αριστεροί κοινωνιολόγοι «διαμεσολαβημένη». Όταν όμως, το 78% του ελληνικού λαού πιστεύει ότι αυτοί οι ιδιοκτήτες ασκούν αυτή την κακή επιρροή, τότε η επιρροή ακυρώνεται. Υπάρχουν δύο ενδεχόμενα: Είτε το 78% θεωρούν εαυτούς ηλίθιους που «γνωρίζουν» ότι γίνεται παιχνιδάκι στην πλάτη τους, αλλά δεν το καταλαβαίνουν και επομένως πραγματώνεται η «επιρροή». Είτε καθένας από το «δείγμα» ξεχωριστά θεωρεί εαυτόν πολύ έξυπνο ώστε αυτός ατομικά γνωρίζει ότι γίνεται «παιχνιδάκι» και δεν επηρεάζεται, αλλά όλοι οι υπόλοιποι είναι ηλίθιοι που δεν το καταλαβαίνουν κι επηρεάζονται. Αλλά πάλι είναι πολλοί οι «έξυπνοι» στο δείγμα, οπότε η συλλογιστική του ενός ακυρώνει την συλλογιστική του άλλου.

Είναι γεγονός πως οι ασαφείς ερωτήσεις γεννούν ιλαρές απαντήσεις. Με δεδομένο όμως ότι κι αυτή η έρευνα δημοσιοποιείται από ένα ραδιοφωνικό σταθμό πιθανότατα το 78% να τη θεωρούν μέρος της άσκησης επιρροής που ασκούν κάποιοι ιδιοκτήτες ΜΜΕ. Aρα δεν πρέπει να πιστέψουν ούτε στις απαντήσεις που δίνουν οι ίδιοι.

Πώς το λένε οι χριστιανοί φονταμενταλιστές; «Ο Διάβολος κρύβεται μέσα μας κι αυτόν πρέπει να πολεμήσουμε».

Το ίδιο ισχύει και για την «επιρροή»...

Δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Απογευματινή» στις 18.12.2005